Strafwetboek 2026
Boek I
Hoofdstuk 2. MisdrijfAfdeling 3. Rechtvaardigingsgronden

Art. 14. Wettige verdediging

Eigenrichting waarbij een misdrijf wordt gepleegd, is niet geoorloofd.

Er is evenwel wettige verdediging en dus geen misdrijf wanneer iemand, die niet in de mogelijkheid verkeert om een onrechtmatige, ernstige en ogenblikkelijke aanval tegen zijn persoon of tegen de persoon van een derde te ontwijken, anders dan door het als misdrijf omschreven feit te plegen, zich met de wil om deze aanval af te weren op een evenredige manier verweert.

In het Strafwetboek van 1867

Oud art. 416 zeker · 90%
De uitsluiting van misdrijf bij doodslag/verwondingen/slagen uit ogenblikkelijke noodzaak van wettige verdediging is nu algemeen geregeld in artikel 14 (wettige verdediging) van Boek I, dat voor alle misdrijven geldt.

Er is noch misdaad, noch wanbedrijf, wanneer de doodslag, de verwondingen en de slagen geboden zijn door de ogenblikkelijke noodzaak van de wettige verdediging van zich zelf of van een ander.

Oud art. 417 waarschijnlijk · 55%
De twee wettelijke gevallen van noodweer, de nachtelijke inklimming en de verdediging tegen daders van gewelddadige diefstal, zijn opgegaan in één algemene rechtvaardigingsgrond van wettige verdediging met een uitdrukkelijke evenredigheidstoets. Het vermoeden ten voordele van de bewoner bestaat dus niet meer.

Onder de gevallen van ogenblikkelijke noodzaak van de verdediging worden de twee volgende gevallen begrepen :

Wanneer de doodslag gepleegd wordt, wanneer de verwondingen of de slagen toegebracht worden bij het afweren, bij nacht, van de beklimming of de braak van de afsluitingen, muren of toegangen van een bewoond huis of appartement of de aanhorigheden ervan, behalve wanneer blijkt dat de dader niet kon geloven aan een aanranding van personen, hetzij als rechtstreeks doel van hem die poogt in te klimmen of in te breken, hetzij als gevolg van de weerstand welke diens voornemen mocht ontmoeten;

Wanneer het feit plaatsheeft bij het zich verdedigen tegen de daders van diefstal of plundering die met geweld tegen personen wordt gepleegd.

Over deze mapping en de omzetting van straffen →

Justel-stand
2026-04-02 · officiële tekst op Justel
Inwerkingtreding
1 september 2026
Id
boek1-art-14

Fout gezien in dit artikel? Meld het.

Art. 13Art. 15